Από την υπακοή στη συνεργασία: βήματα για γονείς

Γονείς και Παιδιά: Πέρα από την Υπακοή

Πολλοί γονείς αναζητούν συμβουλευτική με ένα κοινό αίτημα: πώς να κάνουν τα παιδιά τους να "συμμορφωθούν". Αλλά ας αναρωτηθούμε: Ποιος είναι ο πραγματικός σκοπός εδώ; Να νιώσουν οι ίδιοι λιγότερο αγχωμένοι, ή να βοηθήσουν το παιδί τους να τηρήσει τους κοινωνικούς κανόνες, ώστε να μπορεί να προσαρμοστεί μέσα και έξω από το οικογενειακό περιβάλλον;

Συχνά, οι γονείς βλέπουν τον εαυτό τους στα παιδιά τους, με αποτέλεσμα να επαναλαμβάνουν μοτίβα αλληλεπίδρασης από τη δική τους παιδική ηλικία – ακόμα κι αν αυτά δεν λειτουργούν.

Το σίγουρο είναι πως όταν το παιδί πιέζεται να τηρήσει έναν κανόνα, εκτροχιάζεται περισσότερο. Οι γονείς πιέζουν για υπακοή, αλλά πολλές φορές το κάνουν για να μειώσουν το δικό τους άγχος. Εδώ είναι το κρίσιμο σημείο: Πώς μπορούμε να αποσυμφορήσουμε αυτή την πίεση χωρίς να απαιτούμε αναντίρρητα την υπακοή του παιδιού;

Κανόνες, Όρια και Αυτονομία: Η Χρυσή Τομή

Οι κανόνες είναι απαραίτητοι, αλλά τελικά, είναι στο χέρι του παιδιού να αποφασίσει αν θα τους τηρήσει. Επιπλέον, πολλές φορές η "αποχή" των γονέων κάνει καλό στα παιδιά, καθώς έτσι μαθαίνουν να αυτο-οργανώνονται και να αυτονομούνται.

Ως γονείς, χρειάζεται να:

• Αντέχουν τη συναισθηματική κατάσταση του παιδιού: Να του παρέχουν ένα περιβάλλον υποστήριξης, ακόμα κι αν αυτό δυσκολέψει τη δική τους μέρα.

• Αναρωτηθούν: Τι έχει μεγαλύτερη αξία; Το ότι τελικά κατάφεραν να κάνουν το παιδί υπακούσει ή ότι το προσπάθησαν;

Ο στόχος είναι το παιδί να μπορέσει να δημιουργήσει τη δική του προσωπικότητα ακόμα κι αυτή έρχεται σε σύγκρουση με τις αξίες του γονέα. Αυτό σημαίνει πως θα επιτραπεί στο παιδί να κάνει λάθη, να τσαλακωθεί ώστε να μάθει και να εξερευνήσει μόνο του τον κόσμο. Σε αντιδιαστολή, ένας γονέας πανταχού παρόν μαθαίνει στο παιδί πως πάντα θα χρειάζεται κάποιον δίπλα του προκειμένου να αποφασίσει κι αυτό κατ’ επέκταση δημιουργεί χαμηλή αυτοεκτίμηση αλλά και δυσλειτουργικές σχέσεις στην ενήλικη ζωή.

Συνεργασία Γονέων: Όταν οι Διαφορές Γίνονται Δύναμη

Τι συμβαίνει όταν οι γονείς έχουν διαφορετικούς τρόπους διαπαιδαγώγησης και υπάρχει ασυμφωνία; Το κλειδί είναι η αμοιβαία υποστήριξη, ακόμα κι αν υπάρχει διαφωνία με τις επιλογές του/της συντρόφου. Στόχος είναι να τεθούν όροι επικοινωνιακοί και όχι όροι σωστού- λάθους.

Είναι σημαντικό να αναφερθει ότι όταν οι γονείς στέκονται με μεγαλύτερη κατανόηση δίπλα στο παιδί και εκδηλώνουν μια μη βίαιη αντίσταση (προετοιμάζοντάς το για κάτι που θα συμβεί), το παιδί είναι πιο πιθανό να τους νιώσει ως συμμάχους και να προθυμοποιηθεί να συνεργαστεί. Αντιθέτως, η ελεγκτική συμπεριφορά μπορεί να ενισχύσει την αντιδραστικότητά του.

Επίσης, ο υπερβολικός συντονισμός του παιδιού με τους γονείς μπορεί να εμποδίσει την ανάπτυξη της προσωπικότητάς του, αλλά και η πλήρης απώλεια συντονισμού μπορεί να προκαλέσει άγχος. Το ζήτημα είναι να βρεθεί η "χρυσή τομή" ώστε να υπάρχει χώρος να ακουστούν οι φωνές όλων των μελών της οικογένειας.

Θέτοντας Όρια με Σοφία: Συμβουλές για Γονείς

Κάθε γονέας καλό είναι να βάζει όρια, αλλά προτού τα βάλει, θα πρέπει να σκεφτεί:

• Μπορεί το παιδί να διαχειριστεί αυτά τα όρια;

• Είναι εντάξει για το γονέα να βρίσκεται σε καθεστώς πίεσης ή να δημιουργούνται συγκρούσεις στην προσπάθεια να τα εφαρμόσει;

  
  

Η ουσία είναι η δημιουργία ενός περιβάλλοντος που θα βιώνεται ως ασφαλές για όλα τα μέλη της οικογένειας. Η διαπαιδαγώγηση είναι ένα ταξίδι. Ο στόχος δεν είναι να “διορθωθούν” οι γονείς ή τα παιδιά, αλλά να δοθεί χώρος για κατανόηση, στήριξη και ενδυνάμωση, ώστε η οικογένεια να λειτουργεί με περισσότερη ισορροπία και αρμονία.