Ο Φόβος σου Είναι Αγγελιοφόρος

7 Ερωτήσεις για να Κατανοήσεις τον Κρυφό του Σκοπό

Η καρδιά χτυπά δυνατά. Οι παλάμες ιδρώνουν. Μια αόρατη δύναμη σε κάνει να θέλεις να τρέξεις, να κρυφτείς, να αποφύγεις πάση θυσία αυτό που πυροδοτεί μέσα σου τον πανικό. Το να ζεις με μια φοβία είναι εξαντλητικό. Δεν είναι μόνο η στιγμή της κρίσης, αλλά και ο διαρκής σχεδιασμός της ζωής σου γύρω από αυτόν τον φόβο, η ντροπή και η αίσθηση ότι είσαι εγκλωβισμένος από κάτι που οι άλλοι θεωρούν «παράλογο».

Η αλήθεια είναι πως, μας έχουν μάθει να αγνοούμε τους φόβους μας, να τους πολεμάμε, να μην μιλαμε γι αυτους. Τι θα γινόταν, ομως, αν ο φόβος μας δεν ήταν ένας εχθρός που πρέπει να εξοντωθεί παση θυσία, αλλά ένας αγγελιοφόρος με ένα επείγον μήνυμα που πρέπει να αποκωδικοποιήσουμε;

Μέρος 1: Ο Φόβος δεν είναι Ελάττωμα

Το πρώτο βήμα για την κατανόηση των φοβιών είναι να αλλάξουμε την οπτική μας. Οι φόβοι δεν είναι ένα τυχαίο «βραχυκύκλωμα» του εγκεφάλου. Είναι αυτοπαραγόμενοι – δημιουργούνται από τον ίδιο μας τον εαυτό. Αυτό δεν σημαινει ότι πρέπει να νιώσουμε ενοχή όταν φοβόμαστε κάτι αλλά να συνειδητοποιήσουμε τη δύναμή μας. Αν ένα κομμάτι του εαυτού μας παράγει τον φόβο, τότε ένα άλλο κομμάτι μπορεί να τον κατανοήσει και να τον μεταμορφώσει.

Στην Ψυχολογία , αναγνωρίζουμε όλο και περισσότερο τον φόβο ως προστατευτικό μηχανισμό. Είναι μια πανάρχαια φωνή που ενεργοποιείται για να μας κρατήσει ασφαλείς. Το ερώτημα δεν είναι γιατί φοβόμαστε αλλά από τι προσπαθεί να μας προστατεύσει ο φόβος;

Μέρος 2: Οι 7 Ερωτήσεις που σου Κάνει ο Φόβος σου

Για να αρχίσεις να ακούς το μήνυμα, αντί να πολεμάς το σύμπτωμα, αφιέρωσε λίγο χρόνο για να αναρωτηθείς με ειλικρίνεια. Οι παρακατω θεραπευτικές ερωτήσεις θα σε βοηθήσουν προς αυτή την κατεύθυνση.

1. Από Ποιον Βαθύτερο Πόνο σε Αποσπά ο Φόβος;

Μερικές φορές, η έντονη εστίαση σε έναν συγκεκριμένο φόβο (π.χ. τα ύψη, τα αεροπλάνα) είναι ένας ασυνείδητος τρόπος να αποφύγουμε έναν πιο διάχυτο, υπαρξιακό πόνο: τη μοναξιά, τη θλίψη για μια απώλεια, το κενό.

Μήπως, λοιπόν, ο φόβος σου είναι ένας βολικός «αποδιοπομπαίος τράγος» που σε εμποδίζει να ασχοληθείς με κάτι πιο επώδυνο;

2. Τι θα Έπαιρνε τη Θέση του Φόβου αν Αυτός Έφευγε;

Φαντάσου ότι ξυπνάς αύριο και ο φόβος σου έχει εξαφανιστεί. Τι θα έκανες; Ποιες αποφάσεις θα έπρεπε να πάρεις; Ποιος θα ήταν ο πρώτος άνθρωπος που θα παρατηρούσε αυτή την αλλαγη; Πώς θα κατασκευαζες τη ζωή σου διαφορετικά; Μερικές φορές, φοβόμαστε την ίδια την ελευθερία. Ο φόβος μπορεί να λειτουργεί ως δικαιολογία για να μη δραστηριοποιηθούμε, να μη διεκδικήσουμε τα όνειρά μας και να μη ζήσουμε τη ζωή που πραγματικά θέλουμε.

3. Μήπως ο Φόβος σου Προστατεύει ένα Μυστικό;

«Φοβάμαι μην παθω κάτι κακό » μπορεί μερικές φορες να σημαινει «Φοβάμαι πως αν πάθω κάτι κακό θα μαθευτεί κάτι που κρύβω». Ο φόβος της αποκάλυψης, της κριτικής ή της ντροπής μπορεί να μεταμφιεστεί σε μια πιο «αποδεκτή» φοβία. Είναι ένας τρόπος να κρατήσεις ένα κομμάτι του εαυτού σου κρυφό και ασφαλές.

4. Ποιο Μήνυμα σου Στέλνει ο Φόβος για την Αυτοφροντίδα σου;

Ο φόβος είναι συχνά μια φωνή προστασίας που ενεργοποιείται επειδή δεν φροντίζεις τον εαυτό σου ή δεν έλαβες τη φροντίδα που ήθελες στο παρελθόν. Είναι ένα εσωτερικό καμπανάκι που σου λέει: «Δεν μπορείς να συνεχίσεις έτσι. Χρειάζεσαι φροντίδα, όρια, ξεκούραση».

5. Τι θα Συμβεί αν Αφήσεις τον Έλεγχο;

Πολλοί φόβοι συνδέονται με την ανάγκη για απόλυτο έλεγχο. «Φοβάμαι μήπως γίνει κάτι χωρίς να είμαι παρών». Αυτό συχνά υποδηλώνει ένα αδύναμο ή εύθραυστο «εγώ». Η φοβία γίνεται ένα τείχος που σε προστατεύει από το απρόβλεπτο της ζωής, σου δίνει μια ψευδαίσθηση ελέγχου αλλά ταυτόχρονα σε φυλακίζει.

6. Μήπως ο Φόβος σου σχετίζεται με το Ποιος θα ήθελες να είσαι;

Ένας συχνός, κρυφός φόβος είναι «φοβάμαι μη μοιάσω στον γονιό μου». Αυτός ο φόβος δεν αφορά μόνο τις αρνητικές πλευρές, αλλά και τον φόβο της απώλειας της δικής μας ταυτότητας αφού έχουμε εσωτερικευσει ήδη συμπεριφορές των γονέων μας.

Μπορούμε όμως να διαφοροποιηθούμε ως προς αυτα που θα θέλαμε να κρατήσουμε αλλά και να αφήσουμε από την κληρονομιά μας. Πίσω από ένα φόβο κρύβεται πάντα μια επιθυμία. Αν σκεφτείς τον εαυτό σου όπως πραγματικά θα ήθελες να είναι τι θα μπορούσες να κάνεις για να πλησιάσεις αυτή την εικόνα;

7. Ποιον Ρόλο Έπαιζε Αυτός ο Φόβος στην Οικογένειά σου;

Μερικές φορές, μια φοβία δεν είναι μόνο προσωπική υπόθεση αλλά ένας τρόπος που έχουμε μάθει να επικοινωνούμε μέσα στο οικογενειακό σύστημα.

Αν η φοβία έπαιζε έναν ασυνείδητο ρόλο στη δυναμική της οικογένειας π.χ. την κρατούσε ενωμένη γύρω από ένα «πρόβλημα» τότε το ίδιο μοτίβο αλληλεπίδρασης θα επαναλαμβάνεται στην ενήλικη ζωή . Επίσης, πολλές φορές οι φοβίες εκδηλώνονται όταν χρειαζόμαστε φροντίδα που αλλιώς δεν ξέρουμε πως να ζητήσουμε και που μόνο με αυτό τον τρόπο λαμβάναμε σα παιδιά.

Μέρος 3: Από την Κατανόηση στη Δράση

Η κατανόηση είναι το πρώτο, τεράστιο βήμα. Το να μιλάς για τους φόβους σου, να τους δίνεις όνομα και μορφή, είναι από μόνο του θεραπευτικό. Τους βγάζεις από το σκοτάδι του μυαλού σου στο φως της συνείδησης.

Αξίζει να αναφερθεί σ αυτό το σημειο αυτό που είπε ο πρωτοπόρος της γνωσιακής θεραπείας, Aaron Beck: «Ακόμα κι αν εκπληρωθούν οι μεγαλύτεροι φόβοι μας, ποτέ δεν θα είναι τόσο έντονοι όσο τους φανταζόμασταν». Ο πόνος της φαντασίωσης είναι συχνά χειρότερος από τον πόνο της πραγματικότητας.

Τελικά, ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπίσεις μια φοβία είναι να αρχίσεις συνειδητά να εστιάζεις στις επιθυμίες και τα ανεκπλήρωτα όνειρα.Όχι πολεμώντας αυτό που φοβάσαι, αλλά χτίζοντας αυτό που αγαπάς. Κάθε μικρό βήμα προς τους στόχους και τα όνειρά σου, ενισχύει το αίσθημα της δύναμης και της ελευθερίας, αφήνοντας όλο και λιγότερο χώρο στον φόβο.

Συμπέρασμα

Ο φόβος σου δεν είναι ο εχθρός. Είναι ένα σήμα επιβίωσης που σου ζητά να σταματήσεις, να ακούσεις και να δείξεις συμπόνια στον εαυτό σου. Είναι μια πρόσκληση να κοιτάξεις βαθύτερα, να φροντίσεις τις ανάγκες σου και να βρεις τον δρόμο προς μια πιο αυθεντική ζωή. Αντί να ρωτάς «Πώς θα σταματήσω να φοβάμαι;», δοκίμασε να ρωτήσεις: «Τι προσπαθεί ο φόβος να μου πει;».

Σκέψη για Εσένα: Διάλεξε μία ερώτηση από αυτό το άρθρο που σου μίλησε περισσότερο. Πάρε λίγο χρόνο να γράψεις ό,τι σου έρχεται στο μυαλό, χωρίς κριτική. Αν νιώθεις άνετα, μοιράσου στα σχόλια ποια ερώτηση επέλεξες – μπορεί να ανακαλύψεις ότι δεν είσαι μόνος/η σε αυτό το ταξίδι.